Terreinbeheerders gaan verwilderde katten vangen

Verwilderde huiskatten richten forse schade aan in de Texelse natuur. Ze vormen een grote bedreiging voor op de grond broedende vogels en voor kleine zoogdieren. Daarom wordt ook deze winter in het duingebied weer een kattenvangactie gehouden.

In de eerste week van februari en in de eerste twee weken van maart gaan vertegenwoordigers van Stichting Zwerfkatten Nederland, Nationaal Park Duinen van Texel, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en de Wildbeheereenheid weer samen aan de slag om zwerfkatten uit natuurgebieden weg te halen. De focus ligt op de Natura 2000-gebieden in de Texelse duinen. 

Dierenpension

De gevangen dieren worden opgevangen door Dierenpension Texel. Katten met een geregistreerde chip kunnen door de eigenaar worden opgehaald bij het pension aan de Slufterweg in De Cocksdorp. Dit kan echter alleen wanneer de chip met de juiste gegevens is geregistreerd. Voor eigenaren is het dus belangrijk hun dieren te chippen en te controleren dat die chip ook correct geregistreerd is. Er wordt in Nederland al langere tijd gesproken over een chipplicht voor huiskatten. Naar verwachting zal deze plicht vanaf 2026 ingaan. Om te voorkomen dat huiskatten gevangen worden, krijgen eigenaren het advies om de dieren gedurende de vangperiode zoveel mogelijk binnen te houden. 

Geen chip, dan naar Friesland

De niet-gechipte katten worden naar Kattenopvang Bastet in Friesland gebracht. Deze opvang is sinds 2016 betrokken bij de vangacties. De opvang beschikt over diverse faciliteiten om de gevangen katten een goed onderkomen te bieden en van noodzakelijke medische zorg te voorzien. Na een bewaarperiode van twee weken, vanaf het moment van vangen wordt per kat bekeken of ze herplaatst kunnen worden of, als resocialisatie niet mogelijk is, de rest van hun leven in de opvang blijven. Er is gekozen voor de samenwerking met Friesland om ervoor te zorgen dat de verwilderde dieren niet meer kunnen terugkeren naar de Texelse natuurgebieden.

Grondbroeders

Door beperkte aanwezigheid van natuurlijke vijanden is Texel een ideale plek voor vogels die op de grond broeden. Op basis van onderzoek in binnen- en buitenland worden naar schatting jaarlijks tientallen miljoenen in de vrije natuur levende dieren door verwilderde katten gedood. Uit onderzoek op Texel is gebleken dat een van de favoriete prooien van de katten de noordse woelmuis is; een zeldzame soort, voor de bescherming waarvan Nederland een extra inspanningsverplichting heeft (Natura 2000). Op basis van dit onderzoek heeft de provincie een vergunning afgegeven om katten te mogen wegvangen uit de Texelse duinen. De beschermingsinspanning is gebaseerd op de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn. Die verplicht EU-lidstaten ertoe actie te ondernemen als beschermde dieren schade oplopen als gevolg van menselijk toedoen.

1500 huiskatten

In de afgelopen tientallen jaren heeft een populatie verwilderde huiskatten zich in de duinen gevestigd. Een deel daarvan is permanent in de duinen aanwezig en is daar jaarrond op jacht. Sinds enkele jaren worden iedere winter katten gevangen in de Texelse duinen. Naar schatting zijn er minstens 1500 huiskatten op Texel aanwezig. Tijdens de vangacties van 2023-2024 werden in totaal 63 katten gevangen. Daarvan zijn tien katten op het eiland gebleven. 

Eigenaren van huiskatten kunnen schade aan de natuur beperken door in de buurt van natuurgebieden hun kat zoveel mogelijk binnen te houden of in de eigen tuin een afgeschermde buitenruimte te creëren. Wanneer de kat toch vrij naar buiten gaat kan het helpen het dier s’ nachts binnen te houden met name in het broedseizoen vanaf maart tot en met juni. 

Waarnemingen doorgeven

Het aantal katten in de duinen wordt onder andere gebaseerd op gegevens van de website www.waarneming.nl. Door de waarnemingen van katten in de duinen te registeren, krijgt Staatsbosbeheer een goed beeld van het aantal katten, maar ook van de plekken waar ze zich bevinden. Staatsbosbeheer vraagt bezoekers van natuurterreinen waarnemingen te registreren op de website www.texel.waarneming.nl.