De Wereld van de OndernemerMaritiem- en Juttersmuseum Flora

Als je over de Pontweg van Den Burg naar De Koog rijdt, zie je aan je linkerhand opeens een oud schip middenin een weiland liggen. Dan lig je op koers voor een bezoek aan het leukste familiemuseum van Texel: Maritiem- en Juttersmuseum Flora. 

Hoe vaak je ook bij Flora bent geweest, bij elk bezoek ontdek je weer nieuwe dingen. Simpelweg omdat er, zowel binnen als buiten, ontzettend veel te zien valt. Dat maakt het museum, ongeacht de weersomstandigheden, tot een ideaal uitstapje voor jong en oud. Het zal je verbazen hoeveel de kotter-vissers door de jaren heen uit zee hebben gevist; van ankers en boeien tot complete vliegtuigmotoren. En je kijkt je ogen uit als je ziet wat er allemaal is aangespoeld en door jutters is buitgemaakt. De schatten van Flora zijn dan ook grotendeels afkomstig uit collecties van roemruchte Texelse jutters. “Ons museum verveelt nooit”, vertellen André Eelman en Judith van der Zee, het Texelse stel dat samen Flora uitbaat. “Dat is wat wij tenminste terug horen van onze bezoekers. Er zijn veel vaste Texelgangers die bij elk eilandbezoek, ook altijd even bij ons komen aanwaaien.”

Juttersverhalen uit eigen koker
Regelmatig worden er ook juttersverhalen vertelt door échte jutters. André is een telg uit een echte juttersfamilie en Judith komt ook al heel lang op het strand, beide geven hun jut-avonturen graag mee aan de bezoekers. André jut al zijn hele leven. “Jutten gaat vaak van generatie op generatie en bij ons was dat niet anders, mijn opa was al strandjutter, mijn vader ook en ik heb het weer van hem ‘overgenomen’. Natuurlijk is het jutten van vroeger niet meer te vergelijken met het jutten van nu. Er spoelt minder lading aan omdat schepen van tegenwoordig amper nog werken met deklading en stukgoed. Vandaag de dag ben ik blij als ik een ringboei vind, ook al hebben we er daar al driehonderd van in het museum. Zo iets vinden blijft gewoon leuk. Want elk voorwerp dat je opraapt, heeft een reis afgelegd en is onderdeel van een verhaal. Verder ruim je als jutter veel op.”

Ook Judith is nu nog veel op het strand te vinden. “Ik heb wel een vaste verhaallijn, maar ik probeer bij elk juttersverhaal actuele elementen mee te nemen. Zeker in de winter, als het vaak stormt, ben ik veel op het strand te vinden. Het is me met de paplepel ingegoten door mijn moeder. Als er storm op komst was, werd ze onrustig en nam ze mij en mijn broertjes mee naar het strand. Dan liepen we pal tegen de wind in en alles wat we vonden stopten we in onze tassen. Als we dan thuis waren, keerden we de tassen om en gingen we er iets leuks mee knutselen. Daar waren we uren zoet mee!” En dat doe ik nu eigenlijk nog steeds. Mijn stelregel is: als ik eenmaal iets heb opgeraapt, gooi ik het niet terug maar neem ik het mee naar huis of gooi ik het in de jutkooien die overal op de stranden staan.”

Flip Flop Art verlengd en vernieuwd
Het afgelopen jaar was in Flora de tentoonstelling Flip Flop Art te zien. En deze kleurige tentoonstelling, bestaande uit beeldende kunst van gerecyclede teenslippers uit Kenia, is wegens groot succes verlengd. Wel zijn er nieuwe beelden aan de tentoonstelling toegevoegd. Flip Flop Art nieuwe stijl is begin dit jaar van start gegaan. “Teenslippers zijn het meest gedragen schoeisel ter wereld”, vervolgt André. “Ze zijn goedkoop en worden in veel ontwikkelingslanden gedragen, maar de afgedankte slippers komen vervolgens in de natuur en de oceaan terecht. De organisatie Ocean Sole zet zich in om aangespoelde teenslippers een tweede leven te geven. Daarvoor zorgen Keniaanse kunstenaars, die de teenslippers verwerken in dierfiguren, bekend van de Afrikaanse savanne en de oceanen. Zo wordt milieuvervuiling tegengegaan en voor werkgelegenheid gezorgd.”

Vanwege het verhaal achter de kunstwerken van teenslippers, sluit deze tentoonstelling naadloos aan bij Juttersmuseum Flora. “We hebben een ‘werkplaats’ nagebouwd waar te zien is hoe de beelden tot stand komen”, zegt André. “In de schoolvakanties organiseren we workshops waar je zélf een mooie sleutelhanger leert maken van gerecyclede teenslippers.”

TESO-paviljoen
Eén van de blikvangers van het museum is het fraaie TESO-paviljoen, gevestigd in het originele stuurhuis van de Schulpengat. Deze veerboot voer tussen 1990 tot 2015 van en naar Texel en heeft in die jaren miljoenen toeristen vervoerd. André: “Nadat het schip werd verkocht aan een scheepsrecycler ontstond het idee om het stuurhuis een vaste plek te geven op het eiland als Texels nautisch erfgoed. In de expositie beneden komt onder meer de rijke geschiedenis van TESO aan bod. Een hoogtepunt van de tentoonstelling is de representatie van de ‘oude salon’ van één van de oude veerboten. Hier kun je onder meer ervaren hoe het er in vroeger tijden aan toe ging aan boord tijdens een flinke storm. Best heftig!”

Juttersdiploma en flessenpost
Flora is een must see voor het hele gezin. “Kinderen kijken hun ogen bij ons uit”, zegt Judith. “Om het museum op een speelse manier te ontdekken hebben we twee speurtochten: één voor de jongste bezoekers waar ze op zoek moeten naar verstopte krabbetjes en één voor al wat oudere kinderen, dat is de jutters-experience. Omdat gasten vaak terugkomen, veranderen we de speurtochten elk jaar.”

“Over kinderen gesproken”, gaat Judith verder. “Tijdens mijn juttersverhalen merk ik vaak dat kinderen enthousiast raken en niets liever willen dan zélf jutten. Om dat een beetje aan te sporen krijgt ieder kind dat op het strand iets moois en bijzonders vindt en bij ons brengt een eigen juttersdiploma. Soms zijn er ook kinderen bij, die nóg een stapje verder gaan. Laatst vertelde ik over flessenpost die ik had gevonden. Een jongetje van een jaar of zeven vond dit zo fascinerend, dat hij later die middag zelf flessenpost de Noordzee in gooide. En wat denk je? Tweeëneenhalve dag later kreeg hij een reactie van iemand uit Engeland die zijn flessenpost gevonden had. Dat is sneller dan de post er over doet! Dat zijn toch mooie verhalen? En daar zit ons hele museum vol mee.”

www.juttersflora.nl

“Alles in ons museum heeft een eigen verhaal”